నీమాస్త్రం తయారీ విధానం: పంటలకు సహజ రక్షణ కవచం

నీమాస్త్రం అంటే ఏమిటి?

        నీమాస్త్రం అనేది సహజ కీటకనాశిని (Organic Pesticide). నీమాస్త్రం ప్రధానంగా వేపాకు మరియు ఆవు మూత్రం మిశ్రమంతో తయారవుతుంది. ఇది ముఖ్యంగా పీల్చే పురుగులు (sucking pests) అయిన తెల్లదోమ, తేలు, త్రిప్స్, లీఫ్ హాపర్ వంటి పురుగుల నియంత్రణకు ఉపయోగపడుతుంది. రసాయన పురుగుమందులకు మంచి ప్రత్యామ్నాయం.

నీమాస్త్రం తయారీలో ఉపయోగించే పదార్థాలు

• నీరు: 100 లీటర్లు.

• దేశవాళీ ఆవు మూత్రం: 5 లీటర్లు.

• ఆవు పేడ: 5 కిలోలు

• వేపాకులు (రెమ్మలతో కలిపి) / వేప గింజల పొడి: 5 కిలోలు.

తయారీ విధానం (Step-by-Step)

1. వేపాకు ముద్ద: మొదట 5 కిలోల వేపాకులను సేకరించి, వాటిని రోట్లో వేసి మెత్తగా దంచాలి (ముద్దలా చేయాలి).

2. మిశ్రమం కలపడం: ఒక ప్లాస్టిక్ డ్రమ్ములో 100 లీటర్ల నీటిని తీసుకోవాలి. అందులో ఆవు మూత్రం, ఆవు పేడ మరియు మనం సిద్ధం చేసుకున్న వేపాకు ముద్దను వేయాలి.

3. కలపడం: ఒక కర్రను తీసుకుని ఈ మిశ్రమాన్ని గడియారం ముల్లు తిరిగే దిశలో (Clockwise) బాగా కలపాలి.

4. నిల్వ: డ్రమ్ముపై మూత పెట్టి లేదా గోనె సంచితో కప్పి, నీడ పట్టున 24 గంటల పాటు ఉంచాలి.

5. ముగింపు: ఈ 24 గంటల సమయంలో కనీసం రెండుసార్లు (ఉదయం, సాయంత్రం) కర్రతో మిశ్రమాన్ని కలపాలి.

6. వడపోత: 24 గంటల తర్వాత పలచని బట్టతో ఈ ద్రావణాన్ని వడపోసుకోవాలి. ఇప్పుడు మీకు శక్తివంతమైన నీమాస్త్రం సిద్ధంగా ఉంది.

వాడే విధానం మరియు జాగ్రత్తలు

• వాడే పద్ధతి: వడపోసిన నీమాస్త్రాన్ని ఎటువంటి నీరు కలపకుండా నేరుగా పంటపై పిచికారీ చేయవచ్చు.

• సమయం: ఉదయం పూట లేదా సాయంత్రం ఎండ తక్కువగా ఉన్నప్పుడు పిచికారీ చేస్తే మంచి ఫలితం ఉంటుంది.

• నిల్వ కాలం: దీనిని తయారు చేసిన తర్వాత 6 నెలల వరకు నిల్వ ఉంచుకుని వాడుకోవచ్చు.

నీమాస్త్రం ప్రయోజనాలు

• ఇది పురుగుల గుడ్లను నాశనం చేస్తుంది, తద్వారా పురుగుల సంతతి పెరగకుండా ఆపుతుంది.

• ఇది పురుగులకు వికర్షణిగా (Repellent) పనిచేస్తుంది, అంటే వేప వాసనకు పురుగులు పంట దగ్గరకు రావు.

• రసాయన మందుల ఖర్చు తప్పుతుంది, పర్యావరణానికి ఎటువంటి హాని కలగదు.

ఏ పంటలకు నీమాస్త్రం ఉపయోగపడుతుంది?

• వరి

• పత్తి

• మిర్చి

• టమోటా

• వంకాయ

• కూరగాయ పంటలు

• పప్పుదినుసులు

నీమాస్త్రం వాడేటప్పుడు జాగ్రత్తలు

• లోహపు డ్రమ్ ఉపయోగించకూడదు

• వర్షం ముందు లేదా ఎండ తీవ్రంగా ఉన్నప్పుడు స్ప్రే చేయవద్దు

• రసాయన పురుగుమందులతో కలపకూడదు

• స్ప్రే ముందు తప్పనిసరిగా వడకట్టాలి

ద్రవ జీవామృతం తయారీ విధానం: సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి జీవనాడి

        జీవామృతం అనేది దేశీ ఆవు ఉత్పత్తులతో తయారయ్యే సహజ ద్రవ ఎరువు. సేంద్రీయ వ్యవసాయం లేదా పెట్టుబడి లేని ప్రకృతి వ్యవసాయం (ZBNF) గురించి మాట్లాడేటప్పుడు మొదట వినిపించే పేరు "జీవామృతం". ఇది ఎరువు కాదు, ఒక 'కల్చర్'. అంటే భూమిలో నిద్రావస్థలో ఉన్న కోట్లాది సూక్ష్మజీవులను మేల్కొలిపి, భూమిని సారవంతం చేసే ఒక శక్తివంతమైన ద్రవం. 

ద్రవ జీవామృతం తయారీకి కావలసిన పదార్థాలు:

        జీవామృతం (ఎకరా పొలానికి సరిపడా) తయారు చేయడానికి మన ఇంట్లో లేదా ఊరిలో దొరికే వస్తువులే సరిపోతాయి:

1. దేశవాళీ ఆవు పేడ: 10 కిలోలు (తాజాది అయితే మంచిది).

2. దేశవాళీ ఆవు మూత్రం: 5 నుండి 10 లీటర్లు.

3. నల్ల బెల్లం: 2 కిలోలు (లేదా 4 లీటర్ల చెరకు రసం).

4. పప్పు ధాన్యాల పిండి: 2 కిలోలు (శనగ, మినుము, పెసర లేదా కంది పిండి).

5. పుట్ట మట్టి లేదా పొలం గట్టు మట్టి: ఒక పిడికెడు (రసాయనాలు వాడని మట్టి).

6. నీరు: 200 లీటర్లు.

జీవామృతం తయారీ విధానం (Step-by-Step)

1. డ్రమ్మును సిద్ధం చేయడం: ఒక 200 లీటర్ల ప్లాస్టిక్ డ్రమ్మును తీసుకుని, అందులో 200 లీటర్ల నీటిని నింపండి.
2. మిశ్రమాన్ని కలపడం: ఒక చిన్న బకెట్‌లో ఆవు పేడ, ఆవు మూత్రం వేసి బాగా కలిపి డ్రమ్ములో పోయండి.
3. తీపి మరియు పిండి: బెల్లాన్ని నీటిలో కరిగించి, పప్పు పిండితో పాటు డ్రమ్ములో వేయండి. ఆ తర్వాత పిడికెడు మట్టిని కూడా అందులో కలపండి.
4. కలపడం: ఒక కర్రను తీసుకుని ఈ మిశ్రమాన్ని గడియారం ముల్లు తిరిగే దిశలో (Clockwise) బాగా కలపండి.
5. నిల్వ: డ్రమ్ముపై ఒక పలచని గోనె సంచిని కప్పి, నీడ పట్టున ఉంచాలి. ఎండ తగలకుండా చూడాలి.
6. పులియబెట్టడం: ఈ మిశ్రమాన్ని రోజుకు రెండుసార్లు (ఉదయం, సాయంత్రం) కర్రతో కలపాలి. ఇలా 2 నుండి 3 రోజుల పాటు చేస్తే జీవామృతం సిద్ధమవుతుంది. (ఎండాకాలంలో 2 రోజులు, చలికాలంలో 3-4 రోజులు పడుతుంది).

వాడే విధానం

తయారైన జీవామృతాన్ని 7 రోజుల లోపు వాడుకుంటే ఫలితం ఎక్కువగా ఉంటుంది.

• నీటి ద్వారా (Irrigation): సాగు నీరు వెళ్లే కాలువలో చుక్కలు చుక్కలుగా పడేలా ఏర్పాటు చేయవచ్చు.

• పిచికారీ (Spraying): వడపోసిన జీవామృతాన్ని 10% నిష్పత్తిలో (9 లీటర్ల నీటికి 1 లీటరు జీవామృతం) కలిపి పంటపై పిచికారీ చేయవచ్చు.

• ఎప్పుడు వాడాలి?: నెలకు రెండుసార్లు లేదా ప్రతి తడికి నీటితో పాటు ఇస్తే పంట అద్భుతంగా పెరుగుతుంది.

జీవామృతం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు

• భూమిలో వానపాముల సంఖ్య పెరుగుతుంది.

• మొక్కలకు కావాల్సిన నత్రజని, భాస్వరం, పొటాషియం వంటి పోషకాలు సులభంగా అందుతాయి.

• నేల గుల్లబారి, తేమను పట్టి ఉంచే శక్తి పెరుగుతుంది.

• పంటలకు రోగనిరోధక శక్తి పెరిగి, దిగుబడి నాణ్యంగా ఉంటుంది.

ముగింపు

జీవామృతం అనేది ప్రకృతి రైతులకు దేవుడు ఇచ్చిన వరం.  తక్కువ ఖర్చుతో ఎక్కువ లాభం ఇచ్చే సహజ ఎరువు. ఇది రైతులకు నేల ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుతూ, స్థిరమైన వ్యవసాయాన్ని అందిస్తుంది. ప్రతి రైతు తన పొలంలో జీవామృతాన్ని తప్పనిసరిగా ఉపయోగించాలి.

బ్రహ్మాస్త్రం తయారీ విధానం – సేంద్రీయ వ్యవసాయంలో శక్తివంతమైన కీటకనాశిని

బ్రహ్మాస్త్రం అంటే ఏమిటి?

        నేటి రోజుల్లో రసాయన ఎరువులు, పురుగుల మందుల వాడకం వల్ల భూమి సారం తగ్గడమే కాకుండా, మనం తినే ఆహారం కూడా విషపూరితం అవుతోంది. ఈ క్రమంలో పెట్టుబడి లేని ప్రకృతి వ్యవసాయం (ZBNF) వైపు రైతులు మొగ్గు చూపుతున్నారు. 

        'బ్రహ్మాస్త్రం' అనేది దేశీ గోవుల ఉత్పత్తులు మరియు ఔషధ మొక్కలతో తయారు చేసే శక్తివంతమైన సేంద్రీయ కీటకనాశిని. ఇది ముఖ్యంగా రసం పీల్చే పురుగులు (Aphids, Jassids, Thrips, White flies) మరియు ఆకులు తినే పురుగులపై చాలా ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తుంది. రసాయన మందులకు ప్రత్యామ్నాయంగా రైతులు విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇది పంటకు ఎటువంటి హాని చేయకుండా కేవలం పురుగులను మాత్రమే అరికడుతుంది.

ఈ బ్లాగులో బ్రహ్మాస్త్రం అంటే ఏమిటి, దాని తయారీకి కావలసిన వస్తువులు మరియు వాడే విధానం గురించి తెలుసుకుందాం.

బ్రహ్మాస్త్రం తయారీకి కావలసిన పదార్థాలు (Ingredients)

బ్రహ్మాస్త్రం తయారీకి పశువులకు నచ్చని (అంటే చేదుగా లేదా వాసనగా ఉండే) ఆకులను వాడాలి.

• దేశవాళీ ఆవు మూత్రం: 10 లీటర్లు

• వేపాకు (ముద్ద): 3 కిలోలు

• సీతాఫలం ఆకులు: 2 కిలోలు

• నువ్వుల ఆకులు (లేదా) ఉమ్మెత్త ఆకులు: 2 కిలోలు

• నేరేడు ఆకులు (లేదా) మామిడి ఆకులు: 2 కిలోలు

• కరక్కాయ ఆకులు (లేదా) పొగాకు: 2 కిలోలు

• వెల్లుల్లి – 250 గ్రాములు

• అల్లం – 250 గ్రాములు

• నీరు – అవసరానికి తగినంత

(గమనిక: పైన పేర్కొన్న ఆకులలో వేపాకు తప్పనిసరి, మిగిలిన వాటిలో  అందుబాటులో లేని ఆకుల స్థానంలో కానుగ, ఉసిరి, సీతాఫలం, పప్పాయ ఆకులు కూడా ఉపయోగించవచ్చు.

తయారీ విధానం (Step-by-Step Process)

బ్రహ్మాస్త్రం తయారీ ఇతర కషాయాల కంటే కొంచెం భిన్నంగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే దీనిని మరిగించాల్సి ఉంటుంది.

1. ఆకుల సేకరణ: పైన పేర్కొన్న ఆకులన్నింటినీ సేకరించి, వాటిని రోట్లో వేసి మెత్తటి ముద్దలా (Paste) చేసుకోవాలి.

2. కలపడం: ఒక మట్టి పాత్ర లేదా రాగి పాత్రలో 10 లీటర్ల ఆవు మూత్రాన్ని తీసుకోవాలి. అందులో ఈ ఆకుల ముద్దను వేసి బాగా కలపాలి.

3. మరిగించడం: ఈ మిశ్రమాన్ని స్టవ్ లేదా కట్టెల పొయ్యి మీద పెట్టి చిన్న మంటపై మరిగించాలి. మిశ్రమం బాగా మరిగి, ఒక పొంగు వచ్చిన తర్వాత దించి పక్కన పెట్టుకోవాలి.

4. నిల్వ చేయడం: ఈ పాత్రపై మూత పెట్టి, నీడ పట్టున 24 నుండి 48 గంటల పాటు ఉంచాలి. రోజుకు రెండుసార్లు కర్రతో కుడి వైపుకు (Clockwise) తిప్పాలి.

5. వడపోత: రెండు రోజుల తర్వాత ఈ మిశ్రమాన్ని పలచని బట్టతో వడపోసుకోవాలి.

వాడే విధానం (How to Use)

తయారైన బ్రహ్మాస్త్రం చాలా గాఢత కలిగి ఉంటుంది, కాబట్టి దీనిని నేరుగా వాడకూడదు.

• నిష్పత్తి: 100 లీటర్ల నీటికి 2 నుండి 3 లీటర్ల బ్రహ్మాస్త్రాన్ని కలపాలి.

• ప్రయోగం: ఈ మిశ్రమాన్ని ఎకరా పొలంలో పంటపై బాగా తడిసేలా పిచికారీ చేయాలి.

• నిల్వ కాలం: ఈ కషాయాన్ని ఒక సీసాలో లేదా డబ్బాలో భద్రపరిస్తే 6 నెలల వరకు వాడుకోవచ్చు.

బ్రహ్మాస్త్రం ఉపయోగించే సమయంలో జాగ్రత్తలు

• ఎండ తీవ్రంగా ఉన్న సమయంలో స్ప్రే చేయకూడదు

• వర్షం వచ్చే ముందు స్ప్రే చేయవద్దు

• ప్లాస్టిక్ డ్రమ్ లేదా మట్టి పాత్రలే వాడాలి

• 15 రోజుల లోపల తయారు చేసిన ద్రవం వినియోగించాలి

బ్రహ్మాస్త్రం ఉపయోగాలు

• శక్తివంతమైన నివారణ: ఇది కాయతొలుచు పురుగు, రసం పీల్చే పురుగులను సమర్థవంతంగా అడ్డుకుంటుంది.

• తక్కువ ఖర్చు: మన చుట్టూ దొరికే ఆకులతోనే తయారు చేసుకోవచ్చు కాబట్టి రైతుకు ఖర్చు ఉండదు.

• మిత్ర పురుగుల రక్షణ: ఇది రసాయన మందుల వలె మిత్ర పురుగులను చంపదు.

• ఆరోగ్యకరమైన పంట: పంటపై రసాయన అవశేషాలు ఉండవు కాబట్టి నాణ్యమైన దిగుబడి వస్తుంది.

ముగింపు:

        రసాయన మందుల విషవలయం నుండి బయటపడి, ఆరోగ్యకరమైన సమాజాన్ని నిర్మించాలంటే ప్రకృతి వ్యవసాయమే మార్గం. బ్రహ్మాస్త్రం అనేది సేంద్రీయ వ్యవసాయంలో ఒక బ్రహ్మాస్త్రం లాంటిదే. సరైన విధంగా తయారు చేసి ఉపయోగిస్తే, పురుగుల సమస్యను సమర్థవంతంగా నియంత్రించవచ్చు. రైతులందరూ తమ పొలాల్లో బ్రహ్మాస్త్రాన్ని వాడి తక్కువ ఖర్చుతో ఎక్కువ లాభాలు పొందాలని కోరుకుందాం.

ఘన జీవామృతం: మీ నేల ప్రాణాన్ని కాపాడే "సేంద్రీయ సంపద"

        నేటి కాలంలో రసాయన ఎరువుల వాడకం వల్ల భూమి తన సహజత్వాన్ని కోల్పోతోంది. నేల మళ్ళీ సారవంతం కావాలన్నా, పెట్టుబడి లేని ప్రకృతి వ్యవసాయం విజయవంతం కావాలన్నా మనకు కావాల్సింది ఘన జీవామృతం. ఇది ఒక శక్తివంతమైన ఎరువు మాత్రమే కాదు, నేలలోని సూక్ష్మజీవులను మేల్కొలిపే అమృతం. ద్రవ జీవామృతంతో పోలిస్తే ఇది ఎక్కువ కాలం నిల్వ ఉంచుకోవచ్చు.

ఈ రోజు మన బ్లాగ్‌లో  ఘన జీవామృతం అంటే ఏమిటి, తయారీ విధానం, ఉపయోగాలు, వేసే విధానం వంటి పూర్తి వివరాలను తెలుసుకుందాం.

---

ఘన జీవామృతం తయారీకి కావాల్సిన పదార్థాలు:

ఒక ఎకరా పొలానికి సరిపడా ఎరువు కోసం క్రింది పదార్థాలు అవసరం:

• ఆవు పేడ: 100 కిలోలు (వీలైనంత వరకు దేశీ ఆవు పేడ శ్రేష్ఠం).

• బెల్లం: 1 నుండి 2 కిలోలు (నల్ల బెల్లం లేదా పాత బెల్లం).

• పిండి: 1 నుండి 2 కిలోలు (శనగ పిండి, మినుము, పెసర లేదా ఏదైనా పప్పు ధాన్యాల పిండి).

• పుట్ట మట్టి: ఒక గుప్పెడు (రసాయనాలు వాడని గట్టు మట్టి లేదా పుట్ట మట్టి).

• ద్రవ జీవామృతం లేదా మూత్రం: తగినంత (ముద్ద చేయడానికి సరిపడా).

తయారీ విధానం (Step-by-Step):

1. పేడను సిద్ధం చేయడం: మొదట 100 కిలోల ఆవు పేడను ఒక చదునైన ప్రదేశంలో వేసి, దానిని పలచగా పరవాలి.

2. మిశ్రమాన్ని కలుపుకోవడం: ఇప్పుడు బెల్లం పొడి, పప్పు పిండి మరియు పుట్ట మట్టిని పేడపై సమానంగా చల్లాలి.

3. కలపడం: ఈ మిశ్రమానికి కొద్దిగా ద్రవ జీవామృతాన్ని లేదా ఆవు మూత్రాన్ని జోడిస్తూ, పిండి ముద్దలాగా (చపాతీ పిండిలా) బాగా కలుపుకోవాలి.

4. నిల్వ చేయడం: కలిపిన మిశ్రమాన్ని ఒక కుప్పగా చేసి, దానిపై గోనె సంచులు కప్పి 2 నుండి 3 రోజుల పాటు నీడలో ఉంచాలి. దీనివల్ల సూక్ష్మజీవులు వేగంగా వృద్ధి చెందుతాయి.

5. ఆరబెట్టడం: 3 రోజుల తర్వాత, ఆ మిశ్రమాన్ని నీడలోనే పలచగా ఆరబెట్టాలి. ఎండ తగలకుండా జాగ్రత్త పడాలి.

6. పొడి చేయడం: మిశ్రమం బాగా ఎండిన తర్వాత, దానిని చేత్తో లేదా కర్రతో కొట్టి పొడిలా చేయాలి. దీనినే 'ఘన జీవామృతం' అంటారు.

ఘన జీవామృతాన్ని ఎలా వాడాలి?

• విత్తే సమయంలో: విత్తనాలు నాటే ముందు లేదా పొలంలో ఆఖరి దుక్కిలో ఎకరాకు 100-200 కిలోల ఘన జీవామృతాన్ని చల్లాలి.

• మొక్క పెరుగుదల దశలో: మొక్కల మొదళ్ల దగ్గర కొద్దికొద్దిగా వేసి నీరు పెట్టవచ్చు.

• నిల్వ: దీనిని ఒక ఏడాది వరకు నిల్వ ఉంచుకోవచ్చు. ఎండిన రూపంలో ఉంటుంది కాబట్టి వాడుకోవడం చాలా సులభం.

ఘన జీవామృతం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు:

• నేల సారం: భూమిలో వానపాముల సంఖ్యను పెంచి, నేలను గుల్లగా మారుస్తుంది.

• తక్కువ ఖర్చు: ఎరువుల కోసం మార్కెట్‌కు వెళ్లాల్సిన పని లేదు, పెట్టుబడి ఖర్చు భారీగా తగ్గుతుంది.

• రోగ నిరోధక శక్తి: మొక్కలకు తెగుళ్లను తట్టుకునే శక్తి లభిస్తుంది.

• అధిక దిగుబడి: రసాయనాలు లేని, ఆరోగ్యకరమైన మరియు రుచికరమైన పంటను పొందవచ్చు.

ముగింపు

ఘన జీవామృతం అనేది రైతులకు వరంలాంటి సహజ ఎరువు. తక్కువ ఖర్చుతో తయారయ్యే ఈ జీవ ఎరువు ద్వారా భూమి సారాన్ని కాపాడుకోవచ్చు, ఆరోగ్యకరమైన పంటలను పొందవచ్చు. సేంద్రీయ వ్యవసాయంలో ఇది ఒక ముఖ్యమైన అడుగు.

---

మీకు ఈ సమాచారం నచ్చిందా? ఘన జీవామృతం తయారీలో మీకు ఏవైనా సందేహాలు ఉంటే కింద కామెంట్ సెక్షన్ లో అడగండి!

ముర్రా జాతి గేదెలు: పాడి రైతులకు సిరులు కురిపించే నల్ల బంగారం!

        భారతదేశంలో పాడి పరిశ్రమ అనగానే అందరికీ ముందుగా గుర్తొచ్చే పేరు 'ముర్రా' (Murrah). వీటిని పశుసంపదలో "నల్ల బంగారం" (Black Gold) అని పిలుస్తారు. తక్కువ నిర్వహణ ఖర్చుతో ఎక్కువ లాభాలను ఆర్జించాలనుకునే పాడి రైతులకు ముర్రా గేదెలు ఒక అద్భుతమైన వరం.

        ఈ బ్లాగ్ పోస్ట్‌లో ముర్రా గేదెల విశిష్టత, వాటిని ఎలా గుర్తించాలి మరియు వాటి పోషణ గురించి తెలుసుకుందాం.

---

1. ముర్రా గేదెల పుట్టుక మరియు గుర్తింపు

        ముర్రా గేదెలు ప్రధానంగా హర్యానా మరియు పంజాబ్ రాష్ట్రాలకు చెందినవి. అయితే వీటి ప్రాముఖ్యత వల్ల ఇప్పుడు దేశవ్యాప్తంగా, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు తెలంగాణ రాష్ట్రాల్లో వీటిని పెంచుతున్నారు. వీటి శరీరం ముందు భాగం సన్నగా, వెనుక భాగం లావుగా V (వీ) ఆకారంలో ఉంటుంది. 

వీటిని గుర్తించడం ఎలా?

• రంగు: ఇవి గాఢమైన నలుపు రంగులో నిగ నిగలాడుతూ ఉంటాయి.

• కొమ్ములు: ముర్రా గేదెల ప్రధాన లక్షణం వాటి కొమ్ములు. ఇవి చిన్నవిగా ఉండి, వెనుకకు తిరిగి 'స్ప్రింగ్' లాగా గుండ్రంగా చుట్టుకొని ఉంటాయి.

• శరీర ఆకృతి: వీటి శరీరం భారీగా, తోక పొడవుగా ఉండి కొన్ని పశువులకు చివరన తెలుపు వెంట్రుకలు ఉంటాయి. మూతి భాగం సన్నగా పొడవుగా గుర్రంలా ఉంటుంది. 

• పొదుగు: వీటి పొదుగు (Udder) బాగా అభివృద్ధి చెంది ఉంటుంది, దీనివల్ల పాలు పితకడం సులభం అవుతుంది. పాల పొదుగులో  ముందు రెండు చనుమొనలు కొంత పొట్టిగా, వెనుకవి రెండూ పొడవుగా ఉండడం ఈ జాతిలో కనిపించే మరో లక్షణం. 

• బరువు: మగ గేదెలు 550–750 కిలోలు, ఆడ గేదెలు 450–500 కిలోల వరకు బరువు పెరుగుతాయి.

2. పాల దిగుబడి మరియు నాణ్యత (Milk Yield)

ముర్రా గేదెలు ప్రపంచంలోనే అత్యధిక పాల దిగుబడి ఇచ్చే గేదె జాతులలో ఒకటి.

• దిగుబడి: ఒక ముర్రా గేదె రోజుకు 14 నుండి 20 లీటర్ల పాలు ఇస్తుంది. మేలైన యాజమాన్య పద్ధతులు పాటిస్తే రోజుకు 25-30 లీటర్ల వరకు ఇచ్చే అవకాశం ఉంది. సగటున ఒక ముర్రా గేదె ఒక ఈత కాలంలో (Lactation period) సుమారు 270-300 రోజులలో 1500 నుండి 2500 లీటర్ల వరకు పాలనిస్తుంది.

• వెన్న శాతం: వీటి పాలలో వెన్న (Fat) శాతం 7% నుండి 8% వరకు ఉంటుంది. నాణ్యమైన పాలు కావడం వల్ల మార్కెట్‌లో మంచి ధర లభిస్తుంది.

3. ముర్రా గేదెల వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు

• వాతావరణ అనుకూలత: ఇవి మన తెలుగు రాష్ట్రాల్లోని ఉష్ణోగ్రతలకు త్వరగా అలవాటు పడతాయి.

• వ్యాధి నిరోధక శక్తి: ఇతర సంకరజాతి ఆవులతో పోలిస్తే, ముర్రా గేదెలకు రోగ నిరోధక శక్తి ఎక్కువ.

• మార్కెట్ విలువ: వీటి దూడలకు మరియు పాడి గేదెలకు మార్కెట్‌లో ఎప్పుడూ భారీ డిమాండ్ ఉంటుంది.

4. మేపు మరియు పోషణ జాగ్రత్తలు (Feeding Tips)

ముర్రా గేదె నుండి ఆశించిన స్థాయిలో పాలు రావాలంటే సరైన పోషణ తప్పనిసరి:

1. పచ్చి మేత: నేపియర్ గడ్డి, జొన్న చొప్ప వంటి పచ్చి మేత రోజుకు 25-30 కిలోలు అందించాలి.

2. ఎండు మేత: వరి గడ్డి లేదా ఇతర ఎండు మేతను తగిన మోతాదులో ఇవ్వాలి.

3. దాణా: పాలిచ్చే గేదెలకు పత్తి గింజల చెక్క, తవుడు మరియు మినరల్ మిక్చర్ (ఖనిజ లవణాలు) కలిపిన దాణా ఇవ్వడం వల్ల పాల దిగుబడి పెరుగుతుంది.

4. నీరు & స్నానం: శుభ్రమైన తాగునీరు ఎల్లప్పుడూ అందుబాటులో ఉంచాలి. రోజుకు కనీసం రెండు సార్లు గేదెలను కడగడం వల్ల వాటి ఒత్తిడి తగ్గి ఆరోగ్యంగా ఉంటాయి.

5. సంతానోత్పత్తి:

        ముర్రా జాతి పశువు సాధారణంగా 20 ఏళ్ళు జీవిస్తాయి, 10 ఈతలు ఈనటానికి అవకాశం ఉంటుంది. రెండున్నరేళ్ల నుంచి మూడేళ్ల వయసు మధ్యలో ముర్రా గేదెలు ఎదకు వస్తాయి. ఏటా ఈ గేదెలకు దూడ పుట్టడం పాడి రైతుకు లాభదాయకం. ఈ గేదెలు ఈనిన తర్వాత 3 నేలలకే మళ్ళీ ఎదకు రావడం వాటిలో గొప్ప లక్షణం. తర్వాత పది నెలలకు ఈనుతుంది. ఇలా ప్రతి ఏడాది దూడ పుట్టడానికి, పాల దిగుబడి తగ్గకుండా ఉండడానికి అవకాశం ఉంటుంది. 

ముగింపు

        పాడి పరిశ్రమను లాభసాటి వ్యాపారంగా మార్చుకోవాలనుకునే వారికి ముర్రా గేదెలు ఉత్తమ ఎంపిక. సరైన జాగ్రత్తలు, పౌష్టికాహారం మరియు సకాలంలో టీకాలు ఇప్పించడం ద్వారా ఈ "నల్ల బంగారం"తో రైతులు ఆర్థికంగా బలోపేతం కావచ్చు.

జీడిమామిడి (Cashew) తోటల్లో ఆకు, పూత, కాయ మచ్చ తెగులు (Anthracnose / Leaf and Blossom Blight)

        జీడిమామిడి (Cashew) తోటల్లో ఆకు, పూత, కాయ మచ్చ తెగులు (Anthracnose / Leaf and Blossom Blight) అనేది శిలీంధ్రాల (Fungi) వల్ల వస్తుంది. దీనివల్ల పూత ఎండిపోవడమే కాకుండా కాయల నాణ్యత దెబ్బతిని దిగుబడి గణనీయంగా తగ్గుతుంది.

ఈ తెగులు నివారణకు పాటించాల్సిన యాజమాన్య పద్ధతులు ఇక్కడ ఉన్నాయి:

1. తెగులు లక్షణాలు:

• ఆకులపై: లేత ఆకులపై గోధుమ రంగు లేదా నల్లటి మచ్చలు ఏర్పడి, అవి క్రమంగా పెద్దవై మచ్చ మధ్య ఎండిపోయి చివరికి మొత్తం ఆకులు ఎండిపోతాయి.

• పూతపై: పూత రెమ్మలు నల్లగా మారి ఎండిపోతాయి (Blossom Blight). దీనివల్ల పిందె కట్టదు.

• కాయలపై: చిన్న కాయలు మరియు పిందెలపై నల్లటి గుంటల వంటి మచ్చలు ఏర్పడి కాయలు రాలిపోతాయి.

2. నివారణ చర్యలు (Control Measures):

సస్యరక్షణ (Cultural Practices):

• కత్తిరింపులు: తెగులు సోకిన కొమ్మలను, ఎండిన రెమ్మలను ఎప్పటికప్పుడు కత్తిరించి పొలానికి దూరంగా తగులబెట్టాలి.

• పారిశుధ్యం: చెట్ల కింద రాలిపడిన ఆకులు, పూతను తొలగించి శుభ్రంగా ఉంచాలి.

రసాయన నివారణ (Chemical Control):

ఈ తెగులును అరికట్టడానికి ఈ కింది శిలీంధ్ర నాశినులను వాడవచ్చు:

• కాపర్ ఆక్సీక్లోరైడ్ (Copper Oxychloride): 3 గ్రాములు ఒక లీటరు నీటికి కలిపి చెట్టు మొత్తం తడిచేలా పిచికారీ చేయాలి.

• కార్బెండజిమ్ + మాంకోజెబ్ (Carbendazim + Mancozeb - ఉదా: Saaf): 2 గ్రాములు ఒక లీటరు నీటికి కలిపి పిచికారీ చేయాలి.

• బోర్డో మిశ్రమం (Bordeaux Mixture): 1% బోర్డో మిశ్రమాన్ని పూత రాకముందే ఒకసారి, పూత దశలో ఒకసారి పిచికారీ చేయడం వల్ల మంచి ఫలితం ఉంటుంది.

• హెక్సాకోనజోల్ (Hexaconazole): 2 మీ.లీ. ఒక లీటరు నీటికి కలిపి వాడవచ్చు.

• క్లోరోథలోనిల్ (Chlorothalonil): 2 మీ.లీ. ఒక లీటరు నీటికి కలిపి వాడవచ్చు.

3. ముఖ్యమైన సూచన:

చాలా సందర్భాలలో తేయాకు దోమ (Tea Mosquito Bug) ఆశించినప్పుడు కూడా పూత ఎండిపోతుంది. దీనిని నివారించడానికి పైన చెప్పిన శిలీంధ్ర నాశినులతో పాటు ఏదైనా కీటక నాశిని (ఉదా: లాంబ్డా సైహలోథ్రిన్ లేదా ఇమిడాక్లోప్రిడ్) కలిపి పిచికారీ చేయడం వల్ల తెగులు మరియు పురుగు రెండింటినీ అరికట్టవచ్చు.

పొలంలో ఎలుకల నిర్మూలన మరియు నివారణ పద్ధతులు

        వ్యవసాయంలో వాతావరణ పరిస్థితులు, చీడపీడల తరువాత ఎలుకల వల్ల పంటకు చాలా నష్టం జరుగుతుంది. ముఖ్యంగా వరి, వేరుశనగ వంటి పంటల్లో ఇవి గట్లు తొలచడమే కాకుండా, పంటను కొరికి పాడుచేస్తాయి. పొలాల్లో ఉండే ఎలుకలను పొగబెట్టటం, రసాయన ఎరలు, ఎర స్థావరాల ఏర్పాటుతో నివారించవచ్చు. అయితే ఎలుక కన్నాల సంఖ్యను బట్టి నివారణా చర్యలు చేపట్టాలి. 

ఎలుకల నిర్మూలనకు పాటించాల్సిన కొన్ని ముఖ్యమైన పద్ధతులు ఇక్కడ ఉన్నాయి:

1. గట్ల నిర్వహణ (Cultural Practices):

• గట్లు చిన్నవిగా ఉంచడం: ఎలుకలు గట్ల లోపల కలుగులు (బిలాలు) చేసుకుంటాయి. కాబట్టి పొలం గట్లను వెడల్పుగా కాకుండా చిన్నవిగా (సుమారు 15-20 సెం.మీ) ఉంచాలి.

• కలుగులను మూసివేయడం: పాత కలుగులను మట్టితో మూసివేయాలి. మరుసటి రోజు ఏ కలుగులు తెరుచుకుని ఉన్నాయో చూస్తే, అందులో ఎలుకలు ఉన్నాయని అర్థం. వాటిని మాత్రమే లక్ష్యంగా చేసుకోవాలి.

2. ఉచ్చులు లేదా బోన్లు వాడటం (Trapping):

• పొలంలో అక్కడక్కడా వెదురుతో చేసిన ఉచ్చులు, తాటాకులతో చేసిన బుట్టలు (లేదా) ఇనుప బోన్లను ఏర్పాటు చేయాలి. ఇది తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన పద్ధతి.

• ఎలుకలను ఆకర్షించటానికి వాటిలో ఉల్లిపాయలు, టమోటా, ఎండుచేపలు, బజ్జిలు లాంటివి ఉంచాలి. 

• వరిలో నారుమడి పోసిన దగ్గర నుంచి దమ్ములు పూర్తై నాట్లు వేసిన నెల వరకు ... కోతల తర్వాత ఏర్పాటు చేస్తే ఎలుకలను సమర్థవంతంగా నివారించవచ్చు. 

3. విషపు ఎరలు (Poison Baiting):

ఎలుకలను చంపడానికి విషపు ఎరలు అత్యంత ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తాయి. దీనిని రెండు దశల్లో చేయాలి:

• మొదటి దశ (ప్రీ-బైటింగ్): ఎలుకలకు అనుమానం రాకుండా, విషం లేని ఆహారాన్ని (నూకలు + కొద్దిగా వంట నూనె) కలుగుల వద్ద 2-3 రోజులు ఉంచాలి. దీనివల్ల ఎలుకలు ఆ ఆహారాన్ని తినడానికి అలవాటు పడతాయి.

• రెండవ దశ (విషపు ఎర): 3వ లేదా 4వ రోజున జింక్ ఫాస్ఫైడ్ (Zinc Phosphide) మందును ఎరకు కలపాలి.

• తయారీ విధానం: 96 గ్రాముల నూకలు + 2 గ్రాముల నూనె + 2 గ్రాముల జింక్ ఫాస్ఫైడ్ కలపాలి.

• దీనిని చిన్న చిన్న పొట్లాలుగా చేసి కలుగుల లోపల ఉంచాలి.

గమనిక: విషపు రసాయనాలను వాడేటప్పుడు పిల్లలకు, పెంపుడు జంతువులకు దూరంగా ఉంచండి.

4. బ్రోమాడయోలోన్ (Bromadiolone) వాడకం:

• ఇది ఒక 'యాంటీ-కోయాగులెంట్'. దీనిని తిన్న ఎలుకలు వెంటనే చనిపోవు, 3-4 రోజుల తర్వాత లోపల రక్తస్రావం జరిగి చనిపోతాయి. దీనివల్ల మిగిలిన ఎలుకలకు అనుమానం రాదు. మార్కెట్‌లో దొరికే 'కేక్' లేదా బిళ్ళల రూపంలో ఉండే వీటిని నేరుగా కలుగుల వద్ద వేయవచ్చు.

5. పొగ పెట్టడం (Fumigation):

• కలుగుల్లో ఎండు గడ్డి వేసి పొగ పెట్టడం లేదా అల్యూమినియం ఫాస్ఫైడ్ (Aluminium Phosphide) మాత్రలను కలుగులో వేసి గాలి చొరబడకుండా మట్టితో గట్టిగా మూసివేయాలి. (గమనిక: ఇది చాలా జాగ్రత్తగా చేయాల్సిన పని).

• కొంతమంది రైతులు "బర్రో ఫ్యుమిగేటర్" ద్వారా ఎలుకలు ఉండే కన్నాలలో పొగను వదిలి సులువుగా చంపవచ్చు. 

ముఖ్యమైన జాగ్రత్తలు:

• విషపు ఎరలను తయారు చేసేటప్పుడు చేతులకు గ్లౌజులు వేసుకోవాలి (మనిషి వాసన తగిలితే ఎలుకలు ఎరను తినవు).

• ఎలుకల నిర్మూలనను గ్రామంలోని రైతులందరూ ఉమ్మడిగా ఒకేసారి చేస్తే మంచి ఫలితం ఉంటుంది.

• చనిపోయిన ఎలుకలను తీసి భూమిలో పాతిపెట్టాలి, లేదంటే కుక్కలు లేదా ఇతర పక్షులు తిని ప్రమాదానికి గురవుతాయి.