పంట దిగుబడికి తొలి అడుగు: విత్తనాల మొలకశాతం లెక్కించే సులభ పద్ధతులు

        నాణ్యమైన దిగుబడికి నాణ్యమైన విత్తనమే ఆధారం. మనం పొలంలో విత్తే ప్రతి విత్తనం మొలకెత్తితేనే, చివరికి ఆశించిన స్థాయిలో మొక్కల సంఖ్య (Plant Population) ఉంటుంది. మొలకశాతం (Germination Percentage) తక్కువగా ఉంటే, పంట ప్రారంభం నుంచే దిగుబడిపై ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుంది.

        ఈ సమస్యను నివారించడానికి, మీరు కొనుగోలు చేసిన విత్తనాల నాణ్యతను మీరే సులభంగా పరీక్షించుకోవచ్చు. దీని కోసం వ్యవసాయ పరిశోధనాలయాలకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేదు.

        ఈ ఆర్టికల్‌లో, వివిధ రకాల విత్తనాలకు మొలకశాతాన్ని ఇంట్లోనే తెలుసుకునేందుకు వీలైన రెండు సరళమైన పద్ధతులను తెలుసుకుందాం.

1. చిన్న విత్తనాల కోసం: పేపర్ టవల్/గుడ్డ చుట్ట పద్ధతి (The Rolled Paper/Cloth Method):

        వరి, పత్తి, పొద్దుతిరుగుడు, జోన్ వంటి విత్తనాల మొలకశాతం తెలుసుకోవటానికి ఈ పద్దతి అనుకూలం,

📝 పద్ధతి మరియు దశలు

• 100 విత్తనాలు లెక్కించండి: మీరు పరీక్షించాలనుకుంటున్న విత్తనం నుంచి సరిగ్గా 100 విత్తనాలను జాగ్రత్తగా లెక్కించండి.

• తడి వస్త్రం సిద్ధం చేయండి: ఒక మందపాటి పేపర్ టవల్‌ను (లేదా గోనె సంచి వంటి మందపాటి గుడ్డను) తీసుకొని, దాన్ని నీటితో బాగా తడపాలి. ఇది తేమగా ఉండాలి, కానీ నీరు కారేంత తడిగా ఉండకూడదు.

• అమరిక: తడిపిన వస్త్రాన్ని నేలపై పరిచి, దానిపై లెక్కించిన 100 విత్తనాలను వరుసగా, ఒకదానికొకటి తాకకుండా అమర్చండి.

• చుట్టడం (Roll): విత్తనాలపై మరో తడిపిన గుడ్డ/పేపర్ టవల్‌ను కప్పి, ఈ రెండింటినీ కలిపి చాపలా గట్టిగా చుట్టండి (Roll up like a mat).

• నిల్వ మరియు తేమ: ఈ చుట్టను (రోల్‌ను) దారంతో కట్టి, లోతుగా ఉన్న ఒక పాత్రలో నిటారుగా లేదా ఏటవాలుగా ఉంచండి. అప్పుడప్పుడు నీటిని చల్లుతూ, చుట్ట ఎండిపోకుండా తేమను నిలకడగా ఉండేలా చూసుకోండి.

• ఫలితం: విత్తన రకాన్ని బట్టి 4 నుంచి 8 రోజుల్లో మొలకలు వస్తాయి.

2. లావు గింజల కోసం: ఇసుక ట్రే పద్ధతి (The Sand Tray/Pot Method)

ఆముదం, వేరుశెనగ, శనగలు, ప్రత్తి, పెసర, మినుము వంటి లావు గింజలు లేదా గుండ్రని విత్తనాలను పరీక్షించడానికి ఈ పద్ధతి అనుకూలం.

📝 పద్ధతి మరియు దశలు

• ట్రే ఎంపిక: ఒక ప్లాస్టిక్ ట్రేను లేదా చిన్న కుండను తీసుకోండి.

• మట్టి/ఇసుక: దానిని శుభ్రమైన ఇసుకతో లేదా సారవంతమైన మట్టి మిశ్రమంతో నింపాలి.

• విత్తడం: లెక్కించిన 100 విత్తనాలను సుమారుగా ఒక అంగుళం (inch) లోతుగా నిర్ణీత దూరంలో విత్తండి.

• తేమ నిర్వహణ: విత్తనాలు విత్తిన తర్వాత మట్టిని నీటితో బాగా తడిపి, ఆ తర్వాత నుంచి తేమ ఆరిపోకుండా చూసుకోండి. మట్టిని బురదగా చేయకూడదు.

• ఫలితం: సాధారణంగా 7 నుంచి 10 రోజుల్లో మొలకలు వస్తాయి.

🔬 మొలకశాతం లెక్కించడం & ఫలితాల విశ్లేషణ

రెండు పద్ధతుల్లోనూ, నిర్ణీత సమయం తర్వాత మొలకెత్తిన విత్తనాల సంఖ్యను లెక్కించాలి.

మొలకశాతం (Germination %) = (మొలకెత్తిన విత్తనాల సంఖ్య / 100) x 100

ఉదాహరణకు, మీరు వేసిన 100 విత్తనాలలో 80 విత్తనాలు మొలకెత్తితే, మొలకశాతం 80% అని అర్థం.

ప్రధాన పంటలకు కనీస మొలకశాతం (వంద విత్తనాలకు) ఎంత ఉండాలి?

 మొక్కజొన్న (సంకర రకాలు) - 90% 

శనగ -- 85% 

జొన్న, కంది, పెసర, మినుము, జీలుగ, అలసంద -- 75%

ఆముదం, వేరుశెనగ, ప్రొద్దుతిరుగుడు, సోయాచిక్కుడు -- 70%

పత్తి, బెండ, క్యాలీఫ్లవర్ - 65%

మిరప, బీర, పుచ్చ, సొరకాయ, పొట్లకాయ, పాలకూర - 60% 

        100 విత్తనాలకు పై విధంగా మొలక శతం ఉంటే ఆ విత్తనాల ద్వారా మంచి దిగుబడులకు అవకాశం ఉంటుందని అర్ధం చేసుకోవచ్చు. 

        ఈ సాధారణ పద్ధతి ద్వారా మీరు డబ్బు ఆదా చేసుకోవడమే కాకుండా, మీ పంట ప్రారంభం నుండే సరైన మొక్కల సంఖ్యను నిర్వహించగలుగుతారు. కాబట్టి, విత్తనాలు విత్తే ముందు ఈ పరీక్షను తప్పక చేయండి.